Chilli Noson Tân Gwyllt

Chilli Noson Tân Gwyllt.

Mae’r dyddiau’n byrhau, y clociau ar fin troi nol ac mae’n amser i chwilio am yr hetiau a’r sgarffiau a’r thermals! Wrth inni baratoi ar gyfer dathliadau Calan Gaeaf a Noson Tân Gwyllt, dyma i chi rysait perffaith gan @CeginSian i godi calon a chadw’r teulu cyfan yn gynnes ar nosweithiau oer!

Dydw i ddim yn ffan mawr o Noson Tân Gwyllt.  Ac ar wahân i’r Nadolig, dydw i ddim yn bleidiol iawn dros unrhyw orfodaeth i fwynhau fy hun am ei fod yn ddyddiad penodol ac am fod pawb arall yn gwneud hynny.  Mae’r dyddiadau hyn yn syrthio mewn i ddau gategori, hyd y gwelaf i, dyddiau dathlu sydd wedi dod o’r Amerig a’r lleill.

Dwi’n teimlo fod Noson Galan Gaeaf wedi cael ei stwffio lawr ein corn gyddfau ers cenhedlaeth. Doedd dim sôn am bwmpenni a fampirod i’r fath raddau pan o’n i’n blentyn. Felly hefyd Sul y Mamau a Sul y Tadau.

Teimladau cymysg sydd gen i, fodd bynnag, am Noson Tan Gwyllt. Roedd yr ‘ŵyl’ hon yn bendant yn hawlio’i lle pan o’n i’n blentyn. Byddai strydoedd Caerdydd y 70au yn frith o fechgyn yn barod i wneud ceiniog go dda efo’u ‘a penny for the Guy’ fel eu bod yn gallu prynu tân gwyllt a rhoi’r rhagddywedeig Guto ar ben y goelcerth. Mae’n edrych fel petai’r arfer hon wedi diflannu’n llwyr bellach.

Dwi’n cofio’r holl ffilmiau gwybodaeth byr a dwys ar y teledu am beryglon tân gwyllt; am y stori arswyd flynyddol am rywun yn cael ei anafu’n ddifrifol wrth gerdded at ffrwydrad heb danio heb sylweddoli ei fod yn mud losgi ac ar fin saethu i’r nen. Roedd noson tân gwyllt yn cyd-fynd â dyfodiad y gaeaf; y nosweithiau’n tywyllu’n gynnar, gynnar, a pharti pen blwydd Gareth a oedd yn byw yn y tŷ a gefnai ar ein tŷ ni yn Llys-faen, Caerdydd. Roedd partis Gareth yn oce, ond doeddwn i ddim yn nabod neb achos roeddwn i’n mynd i’r ysgol Gymraeg Bryntaf, a hwythau i gyd i Ysgol Llys-faen; fi oedd yr unig Welshie bach.

Dwi’n cofio bwyta hot dogs (doedd neb yn dweud cŵn poeth bryd hynny) a chael blas mawr arnynt. Ac fel efo pob parti roeddwn yn ysu am gael y darn yna o deisen wedi ei lapio mewn hances bapur i fynd adre efo fi dim ond i ganfod fod yr eisin wedi soldro at y papur a’r sbwng wedi ei falu rhwng fy mysedd bach a wasgai arno’n llawn cyffro wrth gerdded adre.

Fues i erioed mewn noson tân gwyllt a chael chilli go dda, byddai degawd go dda cyn y byddai ceginau Cymru’n ychwanegu sbeisys poeth at friwgig cyffredin heb sôn am ei weini i ddathlu difodiant Guto, druan. Hot dogs oedd ar y fwydlen hefyd pan fyddai fy mhlant yn cael gwahoddiad bob blwyddyn, yn ddi-ffael, i noson tân gwyllt a adleisiau un fy mhlentyndod ac mi ydw i a fy ngŵr yn hynod ddiolchgar na fu raid i ni danio yr un roced nac olwyn Catrin erioed.

Dwi’n siŵr y byddai chilli go dda yn hyfryd i’w fwyta ar noson serog, serog. Noson oer, oer pan fo menig a sgarff a fest yn hanfodol. A dyma rysáit i bawb – mae hwn yn ddigon tebyg i gig i’r cas-lysieuwr ei fwynhau, ac yn y tywyllwch does dim posib gweld nad briwgig sydd yma ond lentils, hyfryd lentils. Gratiwch ychydig o Cheddar ar ei ben a llwyaid o iogwrt plaen a’i weini ar alaeth o reis gwyn.

Chilli boddhaol iawn

Cynhwysion

Olew olewydd

1 nionyn wedi’i dorri’n fân

4 gewin o arlleg

Sinsir ffresh wedi’i dorri’n fân

1 llwy ford powdr chilli

1 llwy de hadau cwmin

1 llwy ford paprica mwg

3x 400g tun tomatos

300g lentils gwyrdd wedi’u socian

200g gwenith bulgur, barlys perl neu reis brown

1 llwy ford powdr coco

400g tun ffa (haricot; du neu lygaid duon) neu 300g wedi’u coginio gennych chi

1-2 litr stoc llysiau

Pupur a halen

Dull

Coginiwch yr nionyn, garlleg, sinsur am 10 munud

Ychwanegwch y sbeisus a chymysgu am 1-2 munud

Ychwanegwch weddill y cynhwysion a throi wrth goginio – 1 litr o stoc i ddechrau gan ychwanegu mwy os bydd y chilli yn edrych yn sych

Dewch ag e i ferwi’n ysgafn a gostwng y gwres iddo fud-ferwi am 30-35 munud

Hoffai Mam Cymru ddiolch i galon i @CeginSian am gyfrannu’r rysait bendigedig hwn! Os oes gyda chi ryseitiau teuluol i’w rhannu gyda’n darllenwyr, mae croeso mawr i chi eu hafnon at mam@mamcymru.wales

Gan Heulwen Davies, Mam Cymru

*Os nad ydech chi wedi penderfynnu ble i ddathlu Noson Guto Ffowc 2018, dyma awgrymiadau gan Wales Online 

Gadael Ymateb